Blijvende herinnering aan Tit van de Freete?

Augustus 2026


Arie Schoofs is een initiatief gestart om een blijvende herinnering aan zijn dorpsgenoot wijlen Harrie Hermans op te richten. Met oproepen op social media hoopt hij mensen bereid te vinden om dit met hem vorm te geven. Hermans, in zijn dorp Reusel bekend als Tit van de Freete, liet na zijn overlijden bij veel dorpsgenoten een bijzondere herinnering na. ,,Tit was een verteller en daardoor een verbinder,” blikt Schoofs terug. ,,Behalve dat hij bekendheid genoot met zijn fietsenzaak aan de Kerkstraat, waarbij nooit iemand vergeefs aanklopte voor een reparatie, was hij een man die warmte bracht omdat hij altijd naar mensen wist te luisteren.”
Maar naast de fietsenzaak werd hij ook bekend door zijn muziek. Als jongetje leerde hij mondharmonica en accordeon spelen, maar pas toen hij na zijn pensioen het stof van zijn trekzak afklopte kwam de inspiratie terug. Aanvankelijk alleen om de Reuselse liederentrtafel te begeleiden, maar toen hij Theo van Limpt met de Grensmuzikanten hoorde spelen, vroeg hij zich af of hij daar ook bij kon komen. Samen met van Limpt richtte hij vijftien jaar terug het accordeontreffen op, waarbij iedereen met een accordeon aan konden sluiten. Van Limpt daarover: ,,Het was een initiatief dat uitblonk in laagdrempeligheid. We schatten in dat er misschien wel acht of tien muzikanten te vinden waren, maar enkele jaren later hadden we er al zestig. Allemaal mensen die vanuit liefhebberij accordeon speelden en die zonder verdere kennis of opleiding aan konden sluiten.
Arie Schoofs, die enkele jaren terug Hermans interviewde voor Kempen-tv: ,,Pas toen ik met hem in gesprek ging merkte ik hoeveel hij voor anderen betekende. Hij kookte tot zijn 99-ste  dagelijks zijn eigen pot en alles wat hij overhield deelde hij uit aan mensen in zijn omgeving. Iedereen kende hem en hij kende vrijwel iedereen. Ik heb nu een oproep gedaan voor mensen die het idee voor een blijvende herinnering ondersteunen, daarnaast heb ik contact gehad met de familie, de gemeente en de heemkunde. Allen zijn het erover eens dat het mooi zou zijn als er die blijvende herinnering komt, maar iedereen schuift het initiatief hiervoor voor zich uit.”
Over de vorm waar die blijvende herinnering uit bestaat heeft Schoofs nog geen kant en klaart antwoord. ,,Het is een feit dat het pand waar hij woonde en werkte en waar nu nog de fietsenzaak is, komend jaar honderd jaar bestaat. Daar tegenover ligt het Van der Weepark dus het zou wellicht logisch zijn om daar iets te bedenken.”
Schoofs overweegt nu om een aanjaagsubsidie aan te vragen en indien nodig ene crowdfunding te starten. ,,We beginnen u om uit de eerste reacties een werkgroepje te formeren,” zegt hij. Ook contact met lokale kunstenaars oor goede ideeën sluit hij niet uit.

NB:
in 2021 had ik een interview met Tit en vertelde op kempen-tv zijn levensverhaal:
Tit van de Freete en zijn accordeon

Tegenwoordig is een nieuwe fiets geen luxe meer, vrijwel iedereen heeft minstens één fiets en de electra fietsen bepalen het straatbeeld. Maar hoe anders was dat in de vorige eeuw in de Kempen?
In Reusel was er de fietsenzaak van Hermans toen en nu ook nog een rustpunt in een hectische samenleving. Tit hermans (van de Freete) was vele jaren het gezicht in deze zaak.
De bijnaam van de Freete kreeg hij van zijn grootvader van vaders kant (Driek Hermans), die liep altijd met wit geschrobde klompen rond: ne frete mens. Zijn drie doopnamen zijn als 6 januari geborene gelijk met minstens twee van de drie wijzen: Henricus, Balthasar Caspar en Melchior.
De roepnaam Tit kwam toen hij als jong menneke de kippen riep: tiet-tiet-tiet. Zijn ouders (Vader Kees) hadden 8 kinderen: vier jongens en 4 meiden. In Huize Hermans stond het muziek maken altijd bovenaan. De passie was zeer waarschijnlijk meegekomen met opa van moeders kant.
Tit had een voorliefde voor de mondharmonica, maar ook de trekzak stond hem wel aan. Om alle vier de zonen noten te laten leren: dat was pa Hermans iets te gortig: daarom mocht alleen de oudste zoon (Jan) op muziekles. Hij moest zijn kennis vervolgens aan de anderen doorgeven.  Pa had fietsenzaak in de kerkstraat, waar de andere zonen vielen een voor een af om op te volgen. Jan deed het 1 dag, maar kon het niet en ging sigaren maken, Louis akkerdeerde niet met pa en Jos kon niet tegen de drukte en werd bakker. Daarom begon Tit net na de oorlog de fietsenzaak, tevens kleine smederij, ook brommers die hij verkocht en repareerde, ook nog kleine benzinepomp.
Hij verkocht in die tijd zo’n tien nieuwe fietsen per jaar, de rest kwam van inkomsten door reparatie. Maar soms bleef de beurs dicht bij kleine reparaties. Zo kwam Snippe Jan met de solex, hij moest voor een dubbeltje nagekeken worden.
De propeller
Het was toen Tit 13 jaar was dat er bij de smederij Frans Vermeulen aan de Lindestraat Toon Heuvelmans kwam,  die wilde zijn eigen vliegtuig bouwen. Hij vroeg of Vermeulen een propeller kon maken. Bij de test van de propeller stond Tit te kijken, maar daar ging het helemaal mis. Gekoppeld aan een motor vloog het ding door de smederij. Tit kreeg de beschadigde propeller mee naar huis en zette hem op een brommer motor. Zijn vriendje kwam kijken en samen lieten ze zich wegblazen
Verneulen maakte nieuwe propeller maar vliegtuig ging nooit in de lucht: kwam niet door de keuring heen.
De kachel in de werkplaats
Rond het kacheltje in zijn werkplaats werden de mooiste en spannendste verhalen verteld, soms gingen ze terug tot aan de smokkeltijd, maar net zo goed over het duivenmelken.
In Anneke de Waal vond hij de liefde van zijn leven, ze vierden samen nog hun diamanten huwelijk.
Het afscheid van Anneke viel hem zwaar, maar hij is dankbaar voor alles wat zij hem schonk.
Zijn zoon Ruud zette de fietsenzaak voort. Het vervuld hem ook nog steeds met trots.
Op latere leeftijd herontdekte hij de muziek. Hij klopte het stof van zijn oude trekzak af en begon weer te spelen. De Reuselse liederentafel had veertig zangers: maar ze misten een accordeonist. Tit vult het nu met verve in, hij beleeft er veel plezier aan. Regelmatig treed hij ook op bij zorgvoorzieningen en elke maand ook met de Reuselse accordeongroep en de Kempische accordeontref
Nu woont hij alleen in een woning waar de zorg altijd in de buurt is. Nog steeds zelfstandig en er wordt nog steeds gebuurt bij de kachel, meestal met een potje koffie. Dan komen de smokkel verhalen weer uit de oude doos. Of het verhaal dat de oudere dames die hij tegenkomt hem bestoken met knipogen. ‘Ik ga er niet meer achteraan,’ zucht hij dan.
Tit. Ne Freete mens uit Reusel.